Lăng Thiệu Trị – Công trình tâm linh mang ý nghĩa lịch sử dân tộc ngàn năm

Lối kiến trúc đặc biệt của lăng vua Thiệu Trị

Cấu trúc lăng vua Thiệu Trị Huế bao gồm 2 khu vực chính: trục lăng ở phía bên phải, trục tẩm ở phía bên trái.

• Lăng: khu vực chính lăng tọa lạc ở nơi có địa thế đẹp, phía trước là hồ Nhuận Trạch, thông với hồ Điện ở khu vực Tẩm qua hệ thống cống ngầm. Phía sau hồ Nhuận Trạch là bức bình phong và Nghi Môn bằng đồng đúc theo kiểu “long vân đồng trụ” dẫn vào sân Bái Đình, dẫn tiếp đến Bi Đình và lầu Đức Hinh.
• Tẩm: khu điện thờ này cách lầu Đức Hinh 100m về phía trái, được xây dựng theo cách riêng. Để đến điện Biểu Đức (nơi thờ bài vị của vua và bà Từ Dũ), bạn sẽ đi qua Nghi môn bằng đá cẩm thạch, và qua Hồng Trạch môn.

Hàng tượng đá hai bên sân Bái Đình tái hiện hình ảnh các quan văn võ và các loài vật dùng để cưỡi (Nguồn ảnh: Sưu tầm)

Vòng la thành đậm chất thôn quê

Lăng Thiệu Trị Huế không xây la thành như các lăng vua ở Huế khác, thay vào đó là sử dụng các ngọn núi tự nhiên, gò đất nhân tạo ở khu vực xung quanh lăng để làm bình phong, hậu chẩm. Cũng có thể nói lăng Thiệu Trị có la thành bao quanh là những cánh đồng lúa, những vườn cây xanh rờn cho không gian đậm chất thôn quê, thanh thoát và yên bình.

Hồ hình bán nguyệt bao bọc ở phía trước tòa Bửu Thành, nơi đặt mộ vua (Nguồn ảnh: Sưu tầm)

Hướng lăng độc nhất

Lăng vua Thiệu Trị quay mặt về hướng Tây Bắc, chọn hướng chưa từng được dùng trong các công trình kiến trúc nổi bật ở Huế thời bấy giờ, nhưng xét về phong thủy thì ở vào vị thế “sơn chỉ thủy giao”.

Thêm vào đó, đồi Vọng Cảnh tọa lạc ở vị trí cách lăng khoảng 1km, cùng núi Ngọc Trản ở phía bên trái chầu về trước lăng tạo cho lăng vị thế “tả long hữu hổ”. “Tiền án” cho khu vực lăng là ngọn núi Chằm cách đó khoảng 8km, và động Bàu Hồ có vị trí gần hơn làm bình phong thiên nhiên cho khu vực tẩm.

Trong quần thể các lăng tẩm Huế, lăng vua Thiệu Trị Huế là lăng vua duy nhất quay mặt về hướng Tây Bắc (Nguồn ảnh: Sưu tầm)

Địa thế bao quanh lăng Thiệu Trị

Bao quanh lăng vua Thiệu Trị Huế là khung cảnh thanh bình của đồng quê, cây cối xanh tươi, ruộng đồng xanh ngát trải dài, cùng với đó là hệ thống lăng của mẹ, vợ, các ông hoàng, bà chúa, con vua Thiệu Trị quây quần, đoàn tụ bên nhau.

Chếch về phía trước lăng vua Thiệu Trị Huế là lăng Hiếu Đông (của mẹ vua – bà Hồ Thị Hoa), phía sau bên trái là Xương Thọ Lăng (của vợ vua – bà Từ Dũ), còn phía trước là khu mộ “tảo thương”, nơi an nghỉ của các ông hoàng, bà chúa nhỏ bé, con vua Thiệu Trị.

Nơi an nghỉ của vua Thiệu Trị có cảnh quan thanh bình, khiến con người ta có cảm giác an yên khi ghé đến đây (Nguồn ảnh: Sưu tầm)